S

Skrining (Screening)

Prvi stepen analize usklađenosti nacionalnih zakona i propisa sa Acquis Communautaireom, koji zajedno sprovode zemlja kandidat za članstvo u EU i Evropska komisija. Analiza po sektorima omogućava kandidatima pregled nad pravnim instrumentima koje treba usvojiti ili dodati postojećim da bi se nacionalno zakonodavstvo uskladilo sa acquisom. Skrining služi kao temelj za bilateralne pregovore izmedju EU i zemlje kandidata za članstvo (Vidi:Acquis Communautaire).

Sporazum o saradnji (Cooperation Agreement)

Sporazum o saradnji posebna je vrsta sporazuma koji EU potpisuje sa trećim zemljama i kojima se stvara okvir za širenje odnosa i izvan trgovinskih veza. Bivša Jugoslavija imala je još od 1980. sporazum o trgovinskoj saradnji sa EU koji je u mnogo čemu specifičan (u odnosu npr. na sporazume o saradnji koje je tadašnja EZ zaključivala s mediteranskim zemljama). Taj sporazum je bivšoj Jugoslaviji omogućavao veće beneficije bez obaveze reciprociteta, kao i saradnju na različitim područjima. Slični sporazumi, najčešće pod nazivom "Sporazum o trgovini i saradnji", zaključivali su se početkom 90-ih sa zemljama srednje i istočne Evrope u procesu približavanja evropskim integracijama.

Srednjeevropska inicijativa SEI (Central European Initiative - CEI)

Osnovana je 1992. godine radi bolje saradnje zemalja članica, njihovog učešća u procesu evropskih integracija te pomoći zemljama članicama Inicijative u tranziciji. Od 1989. godine Inicijativa je djelovala pod nazivom Kvadrigonala (Austrija, Mađarska, Italija, SFR Jugoslavija), zatim kao Pentagonala (priključila se tadašnja Èehoslovačka) i Heksagonala (nakon priključenja Poljske). Od 1992. djeluje pod nazivom Srednje-evropska inicijativa. SEI okuplja 16 država srednje i istočne Evrope: Albaniju, Austriju, Bjelorusiju, Bosnu i Hercegovinu, Bugarsku, Èešku, Hrvatsku, Italiju, Mađarsku, Makedoniju, Moldaviju, Poljsku, Rumuniju, Slovačku, Sloveniju i Ukrajinu.

Srednjeevropska inicijativa djeluje kao regionalni forum za praktičnu saradnju na području privrede, prometa, telekomunikacija, energetike, poljoprivrede, kulture, zaštite okoline i sl. SEI podstiče proces evropskih integracija i pruža potporu državama koje nisu članice Evropske unije u njihovom približavanju evropskim integracijama. Ova Inicijativa zagovara regionalni mir i stabilnost kao fundamentalne preduslove svakoj ozbiljnoj političkoj i privrednoj obnovi. Zalaže se za parlamentarnu demokratiju i zaštitu ljudskih prava. Godine 1994. ministri vanjskih poslova zemalja članica SEI usvojili su Instrument za zaštitu manjinskih prava Srednje-evropske inicijative (CEI Instrument for Protection of Minority Rights) - političku deklaraciju zasnovanu na opšte prihvaćenim načelima zaštite ljudskih i manjinskih prava. U sklopu SEI održavaju se redovni forumi na kojima učestvuju visoki zvaničnici i političke vođe članica. Sastanci predsjednika vlada i ministara vanjskih poslova održavaju se godišnje. Glavno izvršno tijelo je Odbor nacionalnih koordinatora (Committee of National Coordinators), a održavaju se i posebni sastanci resornih ministara. Finansijsku podršku projektima u sklopu Inicijative obezbjeđuje Evropska banka za obnovu i razvoj. Usklađivanje aktivnosti SEI-a zadatak je rotirajućeg predsjedništva.

Stope konverzije

Odnos eura i svake od 12 valuta zemalja euro-zone. Ti su odnosi fiksirani 1999. godine i nisu promjenjivi:

Strukturni fondovi, Kohezioni fond (Structural Funds, Cohesion Fund)

Oba ova fonda čine znatan dio u proračunu EU, a osnovna namjena je da se smanje razlike između bogatih i siromašnih regiona i država članica Unije i da podstiču ekonomsku i socijalnu jednakost. Strukturni fondovi čine oko trećine proračuna EU. Oko 90% tog iznosa troši se na razvoj regiona, a 10% na razvoj tzv. kohezijskih zemalja. Finansijska pomoć iz ovih fondova usmjerena je na ostvarivanje sljedećih ciljeva: pomoć regionima koji zaostaju u razvoju; restrukturiranje regiona koji su ozbiljno ugroženi industrijskom krizom; borba protiv dugoročne nezaposlenosti, olakšavanje integracije mladih, uključivanje u tržište rada i podsticanje jednakih mogućnosti za žene i muškarce na tržištu rada; prilagođavanje radne snage promjenama u industriji i proizvodnji; pomoć restrukturiranju poljoprivrede i ribarstva; pomoć slabo naseljenim regijama.Postoje četiri strukturna fonda EU: Evropski socijalni fond (ESF), Evropski poljoprivredni fond za upravljanje i garanciju (EAGGF), Finansijski instrument za pomoć ribarstvu (FIFG) i Evropski fond za regionalni razvoj (ERDF).

Studija rezultata (Impact Assesment Study)

Analiza rizika, mogućnosti, troškova i prednosti primjene određenih mjera ili propisa, tj. acquis communautairea EU (u kontekstu evropskih integracija) za privredu uopšte, državni proračun i razne interesne grupe u društvu.